 |
| Otizm |
Otizm
2 Nisan Birleşmiş Milletler tarafından 2008 yılında
Dünya Otizm Farkındalık Günü olarak kabul edilmiş. Amaç otizmeerken tanı ve eğitimi sağlamak ve otizmli çocuklarımızın ihtiyaçlarına dikkat çekmek.
Eskiden 10.000 çocukta 1 olarak söylenen otizm oranı bugün 110 çocuktan birinde, 88 çocuktan birinde gibi daha büyük oranlar göstermektedir. Hala nedeni tam olarak saptanamayan bu gelişimsel ve ömür boyu süren bozukluğa hem farkındalığımız arttı yani otistik çocukları tanıyabiliyoruz, hem de otizm arttı. Otizmin dediğim gibi nedenini hala tam olarak bilinemese de Otizm ırk, din, çocuk yetiştirme tarzı gibi nedenlerden kaynaklanmaz. Hem genetik hem çevresel faktörler önemli rol oynadığını düşünüyoruz.
Otizm, erken çocukluk çağında ortaya çıkan (3 yaşından önce belirtiler görülür) bozukluklardan yaygın gelişimsel bozukluklar arasında yer alır. Otizm hayatın temel alanları olan sosyalliği, iletişimi ve davranışları etkilemektedir.
Otizm yaşam boyu sürer. İlaçla tedavisi mümkün değil.
Otizmin tedavi yolu özel eğitim. Erken, yoğun ve sürekli bir özel eğitim. Otizmde ilaçlar sadece çocuğun özel eğitimi daha rahat alabilmesi için, uyku sorunları için verilir. Erken tanı hayat kurtarır. Otizm ne kadar erken farkedilirse o kadar erken eğitim almaya başlar ve erken eğitim bu çocuklar için yapılabilecek tek ve en iyi tedavi.
Otizm anne karnında tanınamayan bir bozukluk. Otizm doğum sonrası bebeğin bakıcısı ile iletişimindeki sıkıntılardan tanınmaya başlanır. Bu çocuklar diğer çocuklardan farklıdır. Genelde "uslu" bebekler olarak adlandırılırlar.
Otizm 3 alanda bozulmalar ile kendini gösterir.
1. Toplumsal etkileşimde bozulma
Yaşıtlarının gösterdiği toplumsal becerileri yakalayamazlar. Göz teması, yüz ifadesi, vücut dilini kullanma gibi sözel olmayan toplumsal iletişimi düzenleyen jestleri kullanamazlar.
Yaşıtlarıyla uygun ilişkiler geliştiremezler. Yalnız kalmayı daha çok severler.
Diğer insanlarla paylaşım içinde olmazlar. Örneğin; normal bebekler bakıcılarıyla ilgilendikleri nesneleri getirip gösterme gibi bir paylaşımda bulunurken otizmli bebekler paylaşma arayışında değillerdir.
Toplumsal ya da duygusal karşılıklar vermezler.
2. İletişimde bozulma
Konuşma gecikmesi, hiç gelişmemesi ya da sınırlı dil gelişimi görülür. Dil gelişimi yaşıtlarından çok farklıdır. Dil gelişiminin sınırlı olmasına rağmen kendini jest ve mimiklerle anlatmaya çalışma gibi bir çabası da bulunmaz.
Diğer insanlarla sohbeti başlatma sürdürmede çok büyük sıkıntılar yaşarlar. Normal bebekler sadece karnı acıktığında ağlamaz bazen sadece ilgi çekmek içinde ağlar ya da sesler çıkarırlar. Ama otizmli bebekler karnı aç olduğu durumlar dışında çok az ağlar ya da ilgi çekici sesler çıkarırlar. Otizimli çocukları çağırdığınızda bakmazlar. İletişiminde hem dilleri hem de ifadeleri farklıdır. Nasıl olduğunu sorduğunuzda "Ebru iyi" diyebilir.
Gelişim çağında öğrendiğiniz "by by" hareketi gibi taklit edilerek öğrendiğimiz oyunları kendiliğinden oynamazlar.
3. Davranışlarda bozulma ve sınırlı, sıra dışı ilgiler
Günlük yaşamdaki düzen değişikliklerine katlanamazlar. Küçük değişimlere bile çok büyük tepki verebilirler.
Sallanmak,el çırpma, parmak şıklatma, kendi etrafında dönme gibi basma kalıp, yineleyici vücut hareketleri vardır.
Eşyaların parçalarına odaklanırlar. Örneğin arabanın tekerleğini döndürerek saatlerce onu izleyebilirler.
Değişik sıra dışı ilgileri olabilir. Örneğin dinozorlara ilişkin aşırı bir merakları olabilir. Asansörün nasıl çalıştığını merak edebilirler.
Otizmli çocuklar için özel yetenekleri olduğu söylenir. Fakat otistik çocukların %70 inin zeka seviyesi normalin altındadır. %20 si normal zeka düzeyindedir. Sadece %10 nunda özel bir dalda yüksek verimlilik görülür. Örneğin görsel hafızası güçlü olabilir ya da ayaklı birer hesap makinesi olabilirler.
Kaynak: Psikolog Ebru Ruşan :http://ebrurusan.blogspot.com.tr
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
